Przejdź do głównej zawartości

Trująca piękność

Mrowienie w dłoniach, ogarniające z czasem wszystkie kończyny. Złe, nieostre widzenie, mroczki. Zaburzenia oddechu. Powolny zanik czucia. Ostatecznie utrata świadomości...
Tak może wyglądać reakcja organizmu na zatrucie rośliną. Jak się okazuje, zadziwiająco dużo roślin, również tych, które uznajemy za ozdobne i z chęcią sadzimy w ogrodach, może stać się cichym zabójcą. Dlatego redakcja biostrefy.net postanowiła rozpocząć serię artykułów na temat roślin, które mogą poważnie zagrozić życiu człowieka.

Na pierwszy ogień wzięliśmy pod lupę oleandra. Roślinę powszechnie występującą w przydomowych zagajnikach, a z powodzeniem wpisującą się w zielnik zabójców.

graphics by grafpoint 

Występowanie
Oleander rośnie naturalnie w krajach śródziemnomorskich oraz w Azji. Przez Europejczyków roślina ta jest uważana za ozdobną i powszechnie hodowana w ogrodach czy parkach. Piękno tej rośliny w czasie kwitnienia jest jednak zdradliwe...

Toksyczność
Substancją trującą w oleandrze jest oleandryn. Jego stężenie w roślinie jest tak wysokie, że spożycie 1 drobnego liścia z pewnością skończy się śmiercią dorosłego człowieka. Ale nie tylko liście są groźne. We wszystkich tkankach rośliny znajduje się trucizna, nawet miód z kwiatów oleandra jest wysoce toksyczny. Najlepiej jest nie sadzić oleandrów jeśli w ogrodzie bawią się dzieci. Po zabiegach pielęgnacyjnych przy krzewie należy dokładnie myć ręce.


Objawy zatrucia
Skutki zatrucia omawianą rośliną pojawiają się stosunkowo szybko. Są to: brak czucia w ustach, dreszcze na całym ciele, mdłości, w końcu wymioty i krwawa biegunka. Z uwagi na obecność w oleandrze glikozydów nasercowych, wpływa on na pracę serca, wywołując jego arytmię, co może skończyć się nawet zawałem. Ostatecznie jednak zawsze dochodzi do utraty świadomości i zapadnięcia w śpiączkę. Po 2, do 3 godzin po spożyciu następuje zgon. 

Oleander w historii 
Oleander, jako silnie działająca trucizna, sławę zyskał już w starożytności. Za czasów Aleksandra Wielkiego sok z oleandra służył jako trutka na szczury. Najgłośniej wpisał się w historię ludzkości w roku 1808. W tym czasie w Hiszpanii miał miejsce marsz wojsk Napoleona w celu zdobycia Madrytu. W trakcie podróży żołnierze zdobywali pożywienie na własną rękę. Jeden z oddziałów postanowił usmażyć jagnię nad paleniskiem. Niestety drewno, które posłużyło do rozpalenia ognia pochodziło z krzewu oleandra. Po kolacji 8 z 12 żołnierzy zmarło, pozostali cierpieli z powodu silnego zatrucia pokarmowego. W konsekwencji Napoleon nakazał swoim wojskom nawet nie zbliżać się do krzewów oleandra. 

Co nie zabije, to wzmocni
Nieoczekiwanie oleander sprawdza się z powodzeniem jako roślina lecznicza bowiem pozyskuje się z niego glikozydy nasercowe: folinerynę, nereinę oraz oleandrynę, a także glikozyd flawonowy: rutynę. Oleander stanowi surowiec zielarski. Zwłaszcza jego liście o wysokiej zawartości trucizny są używane w tym zakresie. 


Opracowanie: Iza Kołodziejczyk

Komentarze

Popularne posty z tego bloga

Spermatogeneza + Schemat przebiegu spermatogenezy

Spermatogeneza Definicja procesu Spermatogeneza jest procesem przebiegającym w gonadach osobnika męskiego. Ma on na celu wytworzenie męskich komórek rozrodczych – plemników . Przebieg spermatogenezy ryc. 1. Schemat przebiegu spermatogenezy Podstawą do rozpoczęcia spermatogenezy są pierwotne komórki płciowe zwane też  komórkami prapłciowymi (gonocyty) .  Zawartość materiału genetycznego w tych komórkach to 2n. W stadium płodowym komórki te dzielą się mitotycznie, zwiększając swoją liczbę. Część degeneruje, cześć przechodzi do spoczynku (stadium prespermatogonialne). Ok. 3 miesiąca życia z komórek prapłciowych tworzą się spermatogonia , z których powstają natomiast  spermatocyty I rzędu  – największe komórki ( 3-4 rok życia ). Te ostatnie to komórki z ilością materiału genetycznego 2n, powstałe również w wyniku podziałów mitotycznych. Wydarzenia te są etapem nazywanym  spermatogoniogenezą . Po niej następuje kolejny,  sperma...

Keiki a rozmnażanie storczyków

Keiki i rozmnażanie storczyków - jak to robić skutecznie?   Rozmnażanie storczyków Storczyki wytwarzają nasiona, jednak ich wysiew i otrzymywanie dorosłej rośliny jest czasochłonne i nie zawsze efektywne.    Ponadto rozmnażanie generatywne nie daje gwarancji otrzymania rośliny identycznej z macierzystą. Rośliny z rodziny Orchidaceae  można natomiast rozmnażać wegetatywnie. W warunkach laboratoryjnych najczęstszym sposobem jest klonowanie poprzez merystemy. Rozmnażanie storczyków w warunkach domowych W warunkach domowych możliwe (i mniej ryzykowne od metody rozsadów poprzez podział rośliny) jest rozmnażanie poprzez tzw. keiki . Sposób ten jest specyficznym klonowaniem rośliny macierzystej, które daje w rezultacie identyczną roślinę potomną. Rozmnażanie storczyków poprzez keiki Keiki, keik to nowa roślina, jaka pojawia się zamiast odgałęzienia wyrastającego z węzła łodygi kwiatowej na roślinie matczynej. Łodydze takiej należy „pomóc” wytworzyć wspomniane struktury. ...

Bluszcz w sztuce, kulturze, religii

Bluszcz pospolity (Hedera helix L.) jest gatunkiem zwanym wiecznie zielonym pnączem.  Bluszcz - charakterystyka Hedera helix L. należy do rodziny araliowatych ( Araliaceae ) i jest jedynym jej przedstawicielem w polskiej florze. Stanowi on również jedyne polskie pnącze o liściach zimotrwałych. Siedliska posiada on w lasach całej Polski. Podlega jednak ochronie prawnej, mimo że jest gatunkiem inwazyjnym. Ponadto występuje w całej Europie i Azji Mniejszej. Bluszcz pospolity uprawiany jest jako roślina doniczkowa, okrywowa i parkowa. W uprawie gatunek jest mało wymagający. Posiada on dużo odmian z rozmaitymi kształtami i barwami liści, o różnych sposobach wzrostu i wymaganiach. Bluszcz wykorzystywany jest jako surowiec w lecznictwie i w kosmetyce. Bluszcz jako motyw Motyw bluszczu pojawia się w tradycjach wielu narodów. Jako symbol jest on obecny w wielu dziedzinach życia, m.in. w kulturze, literaturze, religii i sztuce. Oznacza on wierność i trwałość życia. W starożytnośc...

Aparaty szparkowe

Aparat szparkowy to niezwykle ważny element funkcjonalny rośliny. 

Ajoloty, czyli „węże z łapkami”

Co wyjdzie ze skrzyżowania węża, kreta i dżdżownicy? Komisja etyczna ds. nauki tym się nie zainteresuje, bo coś takiego już istnieje w naturze. W Meksyku żyją 4 endemiczne gatunki gadów z rodziny Bipedidae, przypominające węże z krecimi łapkami.